Amniyosentez Neden Yapılır, Amniyosentez Nasıl Yapılır, Amniyosentezin Riskleri Nelerdir?

Anne karnından ince ve uzun bir iğne yardımı ile amniyon sıvısının alınması işlemine amniyosentez adı verilmektedir. Amniyosentez gebelik dönemlerinin 16 ve 22. haftası arasında ve riskli gebelik olduğu düşünülen durumlarda yapılır.

Amniyosentez bebeğe ait olan ve bebekten dökülen canlı hücreler ile alakalı olan bir durumdan kaynaklı yapılan tıbbi müdahale yani tıbbi işlemdir. Amniyosentez doğum öncesinde fetüsün içinde yüzdüğü sıvının miktarı 16. haftadan sonra gereğinden fazla artarsa tıbbi müdahale yapılır.

Amniyosentez Neden Yapılır, Amniyosentez Nasıl Yapılır, Amniyosentezin Riskleri Nelerdir? 2

Uzman hekimler tarafından yapıldığında ağrısız, sancısız ve bebek için riski az olan bir işlemdir. Peki amniyosentez hangi durumlarda yapılır, amniyosenteze ne zaman ihtiyaç duyulur? İşte yanıtları…

Amniyosentez işleminde amniyosentez mayisi alınmaktadır. Bebeğe ait olan ve dökülen hücreler işlem sonrasında özel bir kültür ortamında ortalama 20 gün bekletilir. Bu süreçte üretim işlemi yapılmaktadır. Hücre üretimi ile kromozomlar ayrıştırılır ve analiz edilir. Analiz işlemi mikroskop ile yapılır.

Analiz işlemi ile bebeğe ait olan kromozomlar tespit edilmiş olur. Bebeğin kromozomlarında olası problemler tespit edilirse tedaviye hemen başlanır. Yapılan bu analiz işlemi ile bebeğin cinsiyet belirlenmesi de yapılmış olur. Ancak, ülkemizde uygulanan yasalar gereği amniyosentez işlemi sonrasında cinsiyet belirlemesi yapılmamaktadır.

Amniyosentez işlemi son derece kolay ve hem anne, hem de bebek için riski en düşük düzeydedir. İşlem sırasında herhangi bir ağrı veya sızı oluşmaz. Ultrason eşliğinde ince bir iğne ile karından amniyon kesesine girilir. Daha sonra ortalama 18-20 cc amniyon sıvısı alınır. Sıvı alma işlemi enjektör yardımı ile gerçekleştirilir.

Amniyosentez Neden Yapılır, Amniyosentez Nasıl Yapılır, Amniyosentezin Riskleri Nelerdir? 3

Daha sonra alınan bu sıvı laboratuvara gönderilir. Amniyosentez işlemi daha çok 35 yaş ve üstü anne adaylarına yapılmaktadır. Çok düşük bir olasılıkla bebeğin kaybedilme riski mevcuttur. Bu risk 200’de 1 olasılıktır. Bunun dışında düşük, erken doğum, suyun gelmesi, sıvı kaçağı, kan uyuşmazlığı riski ve fetüsün zarar görmesi gibi riskler de mevcuttur.

Amniyosentez işlemi bebeğe ait olan her türlü riski ve problemi göstermez. Bebekle ilgili sadece kromozom incelemesi yapılabilmektedir. Bunun dışında bebeğin kalp, damar ve kemik yapısı ile ilgili herhangi bir sonuç elde etmek çok güçtür.

Amniyosentez ile bebeğin Down sendromu tespiti yapılabilmektedir. En çok bunun için amniyosentez işlemi yapılmaktadır. Alınan sıvının beyaz contalı enjektörlere konulması çok önemlidir. Bu noktada doktorların dikkatli olması gerekmektedir. Özellikle siyah contalı enjektörler risklidir. Bu tür contalar kromozomların üremesini engelleyebilmektedir.

Bu tür durumlarda istenilen sonuç elde edilemeyebilir ve dolayısıyla testin yenilenmesi olası bir ihtimaldir. Hastaların ve doktorların bu konuda çok dikkatli olmaları gerekmektedir. Amniyosentez işlemi hem maddi, hem de manevi açıdan zorlu bir işlemdir . Bu nedenle gereksiz test tekrarlarının oluşmaması için dikkatli olunmasında fayda vardır.

Amniyosentez Neden Yapılır, Amniyosentez Nasıl Yapılır, Amniyosentezin Riskleri Nelerdir? 4

En ana hatlarıyla amniyosentez hangi durumlarda yapılır sorusuna verilecek yanıtlar böyledir.

Hem anne, hem de bebek sağlığı için bu konu büyük önem arz eder. Gebelik ile ilgili olan risklerin erken teşhis edilmesi hem bebeğin sağlıklı doğması hem de anne adayının içinin rahat etmesi açısından son derece konforludur. Ancak, teşhisin ve tedavinin gecikmesi durumunda bir takım riskli durumlar ortaya çıkabilir. Anne adaylarının  gebelik döneminde uzman bir doktor belirlemesi ve mümkün olduğunca aynı doktor ile devam etmesi gerekir.

Ayrıca, tıbbi olarak gelişmiş ve teknolojik cihazları iyi olan hastanelerin tercih edilmesi de oldukça önemli bir husustur. Bu süreci ihmal etmek  çok daha büyük sorunları beraberinde getirir. Özellikle orta yaş üstü kadınlarda amniyosentez işlemi için uzman bir hekimin tercih edilmesi son derece önemlidir. Uzman hekimler tarafından yapılan amniyosentez işlemi çok kısa ve riski az olan bir işlemdir.

Amniyosentez Nasıl Yapılır?

Fetüsün içinde kaldığı sıvıyı azaltmak ve bu işlemi doğru yaptırmak gereklidir. Ayrıca amniyosentez yaptıranlar mutlaka tecrübeli olan uzman bir jinekoloğun onayı ile bu işlemi yaptırmalıdır. İlgili işlem ne çok geç ne de çok erken yapılmalıdır. Oral tip detektif kontrolü ile yapılan bu işlemde risk çok fazla değildir. 13. haftada yapılabilen bu işlemde amniyosentez sonrası ağrı yaşanması çok normaldir.

Amniyosentez Neden Yapılır, Amniyosentez Nasıl Yapılır, Amniyosentezin Riskleri Nelerdir? 5

Amniyosentez sonrası hasta istirahat etmelidir. Günlük rutin işlerine hemen başlamamalıdır. Birçok hasta bebeğinin ve kendinin sağlığı için gerekli olan bu tedaviyi yaptırmalıdır. Tıp merkezinde amniyosentez sonucu gerekli uzman hekimler tarafından onaylanır.

Karından alınan sıvı, ilgili materyaller yardımıyla incelenir. Bu işlem  yaklaşık 3 saat süren bir işlemle ve sonrasında 2 saatlik rutin kontrol ile son bulunur. Bebekte kromozom analizi yapmak için gerekli olan amniyosentez gereğinden geç yapılırsa büyük riskler doğar.

  • Anne adayının ultrason çekiminden sonra karın bölgesi temizliği yapılır.
  • Karın bölgesine ince dokuyu görmek açısından sıvı bir jel sürülür.
  • Karın bölgesine entegre edilen ince iğneli çubukların hareketlerini daha net ve hangi yönde olduğunu görmek açısından sıvı jel gerektiği kadar sürülür fazlası sürülmez.
  • Rahmin içine cilt temizlendikten sonra bir iğne sokulur.
  • Amniyon sıvısının bulunduğu boşluğa doğru uzanılır.
  • Boşluktaki sıvıdan ayrıntılı bir inceleme sonrası akıtma ile sıvı çekimi yapılır.
  • Giriş kısmı doğru olmalıdır.
  • Amniyosentez işlemi bebeğin ayak kısmının olduğu yerden giriş yapılarak gerçekleşir.
  • Amniyosentez Riskleri Nelerdir?

    Anne karnındaki bebekte kromozom anlamında anomali olup olmadığını tespit etmeye yarayan ve son derece gerekli bir işlem olan amniyosentez ne zaman tehlikeli olur gibi sorular da anne adaylarının zihnini kurcalar.Yapılan bu tür işlemlerin bazı riskleri olabilmektedir. Olası riskler hem anne, hem de bebek için nadiren de olsa gerçekleşebilmektedir.

    Amniyosentez Neden Yapılır, Amniyosentez Nasıl Yapılır, Amniyosentezin Riskleri Nelerdir? 6

    Amniyosentez işlemi her gebelik için uygulanan bir yöntem değildir. Bazı riskli gebeliklerde bu yöntem uygulanır. Peki hem anne adayı, hem de bebek açısından ne türü riskler vardır bir de buna bakalım.

    Amniyosentez işleminde rahim içinde yer alan ve bebeği çevreleyen zarların enfeksiyon kapma riski bulunmaktadır. Ancak çok nadir yaşanan bir durumdur ve 1000 gebelikte bir olmaktadır. Anne rahminden alınan sıvının kültür ortamında incelenememe riski çok az da olsa mevcuttur.

    Bebeğin amniyon sıvısını çevreleyen zarın yırtılma ihtimali az da olsa vardır. Sızma ve suyun azalma riskleri ortaya çıkabilmektedir. Gebelik üzerinde bir risk teşkil etmez ve sızıntı kendiliğinden durur. İğnenin bebeğe temas etme ve bebeğin yaralanma riski olabilmektedir. Bu da yine çok az rastlanan bir olaydır.

    Bunların dışında annede bulunan riskli enfeksiyonların bebeğe geçme ihtimali olabilmektedir. Amniyosentez işleminde çok az görülen risklerden biri de bebeğin ölmesidir. Tüm bu riskler yukarıda da ifade ettiğimiz gibi çok düşük ihtimaldir. Amniyosentez anne ve bebek sağlığı için sağlıklı bir işlemdir. Zorunlu kalınmadığı sürece ve önemli riskler olmadığında bu tarz bir işlem yapılmamaktadır.

    Amniyosentez Neden Yapılır, Amniyosentez Nasıl Yapılır, Amniyosentezin Riskleri Nelerdir? 7

    İşlem sırasında yoğun ağrı ve sancı hissedilmez. Alınan bu sıvının içerisinde bebeğe ait hücreler bulunmaktadır. Sıvının kültür ortamında incelenmesi ile bebeğe ait hücreler ortaya çıkartılmaktadır. Özel kültür ortamında bu hücrelerin 18 ile 20 gün arasında kalması gerekir.

    Kromozom analizi olarak bilinen bu işlemlerin sonucu, bebeğin kromozomları hakkında önemli bilgiler elde edilir. 18-20 cc olan bir enjektör yardımı ile amniyon sıvısı alınır. Enjektörün beyaz olmasına özen gösterilmelidir. Bu konuda doktorların dikkatli olmaları gerekir. 35 yaş üstü anne adaylarında ortaya çıkabilecek riskler için yapılmaktadır.

    Amniyosentez sonrasında düşük yaşanma ihtimali nedir diye merak edenler olabilir. Böyle bir ihtimalin varlığından bahsedebiliriz. Ancak, bu ihtimal sadece %1 civarındadır. Çok nadir görülen bir olaydır. Her 100 gebelikte yapılan bu işlemden sadece 1 kişide düşük olma riski söz konusudur.

    Bunun nedenleri ile ilgili bilimsel bir sonuç henüz yoktur. Gebelik ve devam eden süreçlerde kontrollerin yapılması gerekmektedir. Özellikle orta yaşlı kadınlarda bazı doğum riskleri olabilmektedir. Bebeğin anne karnında gelişimi noktasında olabilecek riskler yapılacak olan testler sonucu belirlenmektedir. Bu testlerle bir takım risklerin belirlenmesi durumunda amniyon sıvısının alınması amniyosentez işlemi ile yapılmaktadır.

    Amniyosentez Neden Yapılır, Amniyosentez Nasıl Yapılır, Amniyosentezin Riskleri Nelerdir? 8

    Tıp biliminin her geçen gün gelişmesi ve ilerlemesi bu işlemleri daha kolay ve de risksiz hale getirmektedir. Anne adayları için oldukça hassas olan gebelik sürecinde her türlü test ve kontrolün aksatılmadan yaptırılması büyük önem arz etmektedir.

    Uzman bir hekime başvurmanız durumunda olumsuz bir durum yaşanmayacaktır.

    Kaynak: http://www.pufnoktalari.net/amniyosentez-neden-yapilir-amniyosentez-nasil-yapilir-amniyosentezin-riskleri-nelerdir/