Çinko Eksikliği Belirtileri

Latince adı Zinc olan ve “Zn” olarak kısaltılan çinko; embriyo gelişiminde, karbonhidrat, yağ, protein enerji üretimi ve metabolizmasında çok önemli rolü olan, esansiyel ve elzem bir elementtir. Tıpkı selenyum, bakır, demir, iyot, krom gibi çinkonun eksikliği de vücudun işleyişinde ciddi problemler yaratır.Peki çinko eksikliği belirtileri nelerdir?

İleri derecede çinko eksikliği olan kişilerde dalak ve karaciğerde büyüme, gelişme geriliği, demir eksikliği ve toprak yeme davranışları gözlemlenmektedir. Yapılan araştırma ve gözlemlerde, çinko eksikliği olan hastalara çinko verildiğinde, çinko eksikliğinden kaynaklanan tüm belirtilerin kaybolduğu gözlemlenmiştir.

1942-1943 yıllarında toprak yiyen çocuklarda dalak ve karaciğerde büyüme meydana geldiği, anemi ve gelişmede gerilik gözlemlendiği Türk doktor Memduh Tayanç tarafından saptanmış ve bu hastalığa da hekimin adına ithafen “Tayanç sendromu” adı verilmişti.

cinko eksikligi nedir

Çinko eksikliği olan çocuklarda;

  • İştahsızlık
  • Boy kısalığı ve zayıflık belirgin olarak görülür.
  • Erkek çocuklarda testislerin gelişiminde aksama ve bozulma olur.

Çinko eksikliği en çok bebekler, gelişme çağındaki çocuklar ve gençlerde belirgin olarak görülür. Çinko, hamilelik devresinde bebeğin fiziksel ve zihinsel gelişiminde; doğum sonrası emzirme döneminde ise süt üretiminde önemli pay sahibidir.

İnsan vücudunda çinko ile alakalı 300’den fazla enzim vardır. Bu enzimler, çinko eksikliğinde görevlerini yapamaz ve bu da vücutta büyüme ve gelişmeye engel olur.

Başta testosteron hormonu olmak üzere pek çok enzimin üretilmesinde rolü olan çinko; DNA, RNA, protein sentezi, insülinin faaliyetleri, sperm üretimi, A vitamininin hücrelere taşınması, yaraların iyileşmesi, hücre bölünmesi ve çoğalması, bağışıklığın güçlenmesi, yiyeceklerden tat alma, öğrenebilme performansında artış, anne karnındaki bebeklerin gelişimi, doğumdan sonraki büyüme ve gelişim, kanda yağların transferi gibi konularda işlev sahibi olan çinko, vücutta eksik olduğunda tüm bu faaliyetlerde azalma, yavaşlama ve aksama görülür. Bu da ciddi sorun ve rahatsızlıkları beraberinde getirir.

Çinko eksikliğinin vücuda bu kadar büyük zararları varken, yine de bu konunun üzerinde yeteri kadar durulmaz, çinko eksikliği aciliyeti olan hassas bir konu olarak görülmez.

Cinko Eksikligi Belirtileri

Vücutta, yaşamsal faaliyetlerin ve bütünlüğün devam edebilmesi için esansiyel vitamin, mineral ve elementlerin olması gereken miktarlarda mevcudiyeti şarttır. Her bir vitamin ve mineral kendi üzerine düşen vazifesini yerine getirerek, beden ve zihnin sağlıklı çalışmasını sağlar. Peki çinko eksikliğinde ne olur? Esansiyel elementlerden birisi olan çinkonun vücutta eksik olduğu durumlarda

  • İshal
  • Zihinsel aksaklıklar ve bozukluklar
  • Dermatit
  • Saçlarda dökülme
  • Çok sık hastalanma ve enfeksiyonlardan çok çabuk etkilenme gibi olumsuz durumlar yaşanır.
  • Bunun haricinde tat alamama
  • Büyümede gerilik
  • Karanlığa uyum sağlamakta zorluk
  • Yaraların iyileşmesinde gecikme
  • Deride değişiklikler
  • Üreme organlarındaki gelişim gerilikleri
  • Sinirsel değişimler
  • Oligospermi gibi belirtiler de çinko eksikliği nasıl anlaşılır sorusuna yanıt olabilecek argümanlardır.

Cildin, saçların ve tırnakların sağlıklı olabilmesi için çinko yeri dolmaz bir element olarak düşünülmelidir. Çinko bulunan besinleri her gün düzenli tüketmek, bu açıdan bakıldığında hayati önem arz eder.

tırnak-sararması-kırılması

Vücut için çok gerekli hatta olmaza olmaz bir element olan çinkoyu pek çok gıdadan karşılamak mümkün. Günlük alınması gereken miktar, 19 yaşından büyük kadınlarda 8 mg, 19 yaş üstü erkeklerde ise 11 mg’dır.

Çinko nelerde bulunur, çinko bulunan besinler hangileridir sorularının yanıtı oldukça mühim.

cinko iceren besinler

  • Fasulye, nohut gibi bakliyatları; badem , fıstık gibi kuruyemişleri, deniz ürünleri ve kırmızı eti her gün düzenli olarak ve yeterli miktarlarda tüketiyorsanız, vücudunuzun çinko ihtiyacı karşılanıyor demektir.
  • Sığır eti, midye ve tüm kırmızı etler yüksek oranda çinko içerir. 6 adet büyükçe karideste 70 mg. çinko bulunur.
  • 80 gram kırmızı et tükettiğinizde günlük çinko gereksiniminizin yarısı karşılanmış olur.
  • Süt, tavuk, yoğurt, peynir gibi hayvansal mamuller de çinko içeriği bakımından zengindir.
  • 1 avuç kaju 1.6 mg, yerfıstığı 0.9 mg, badem ise 1 mg. çinko içermektedir.
  • Bu kuruyemişlerden 1-2 avuç tüketmek, çinko ihtiyacının büyük kısmını karşılamaya yeter.
  • 100 gram kabak çekirdeği yediğinizde ise günlük almanız gereken çinkonun neredeyse tamamını almış olursunuz.
  • Vücut, sebzelerden alınan çinkoyu, hayvansal gıdalardan alınan çinko gibi işleyemediği için, çok iyi çinko kaynağı oldukları söylenemez. Ancak bamya, kuşkonmaz ve bezelyenin iyi bir çinko kaynağı olduğu söylenebilir.

Çinko bakımından zengin gıdalar, hayatın, sağlığın ve güzelliğin devamı ve sürekliliği için vazgeçilmez değerlerdir.

Kaynak: http://www.pufnoktalari.net/cinko-eksikligi-belirtileri/